कोलिन्स ‘वर्ड अफ द इयर’ २०२५: के हो ‘भाइब कोडिङ’ जसले सफ्टवेयर जगतमा हलचल ल्याउँदैछ?
प्रविधि डेस्क ११ माघ २०८२ (२५ जनवरी २०२६)
सन् २०२५ को अन्त्यतिर कोलिन्स डिक्सनरीले ‘भाइब कोडिङ’ (Vibe Coding) लाई ‘वर्ड अफ द इयर’ घोषणा गरेपछि अहिले नेपाली प्रविधि बजार र गुगल सर्चमा यो शब्दले तहल्का मच्चाइरहेको छ। राजनीति र चुनावको रन्को चलिरहँदा पनि नेपाली युवा र आइटी प्रोफेसनलहरूले सबैभन्दा बढी खोजी गरेको यो विषयले सफ्टवेयर निर्माणको पारम्परिक शैलीलाई नै चुनौती दिएको छ। विशेष गरी ओपनएआई (OpenAI) का सह-संस्थापक आन्द्रे कार्पाथीले प्रचलनमा ल्याएको यो शब्द अहिले सन् २०२६ मा आइपुग्दा एक वैश्विक मानक बनिसकेको छ।
भाइब कोडिङ भनेको के हो?
सरल भाषामा भन्नुपर्दा, ‘भाइब कोडिङ’ भनेको कुनै पनि प्रोग्रामिङ भाषा (जस्तै Python वा Java) को कडा व्याकरण वा ‘सिन्ट्याक्स’ नलेखिकन केवल आफ्नो सोच र भावना (Vibe) लाई एआई (AI) समक्ष व्यक्त गरेर सफ्टवेयर वा एप बनाउने प्रक्रिया हो। यसमा विकासकर्ता (Developer) ले कोड लेख्ने ‘मजदुर’ भन्दा पनि एक ‘आर्किटेक्ट’ वा ‘निर्देशक’ को भूमिका निर्वाह गर्छन्। तपाईँले एआईलाई “मलाई एउटा यस्तो ड्यासबोर्ड चाहियो जुन हेर्दा एकदमै ‘स्न्यापी’ (छिटो) र ‘मिनिमलिस्ट’ (सादा) होस्” भन्नुभयो भने एआईले तपाईँको त्यो ‘भाइब’ बुझेर पछाडिको सबै प्राविधिक कोड आफैँ तयार पारिदिन्छ।
किन भइरहेछ यसको व्यापक चर्चा?
नेपालका प्रमुख आइटी हबहरू काठमाडौँ र पोखरामा अहिले धेरै स्टार्टअपहरूले ‘भाइब कोडिङ’ उपकरणहरू जस्तै Cursor, Windsurf र Replit Agent को प्रयोग गरी महिनाौँ लाग्ने कामहरू केही घण्टा वा दिनमा सकाउन थालेका छन्। सन् २०२६ को तथ्याङ्क अनुसार, विश्वका ७० प्रतिशतभन्दा बढी नयाँ एपहरू यही विधिबाट बन्न थालेका छन्। यसले प्रोग्रामिङ नजान्ने ‘नन्-टेक्निकल’ व्यक्तिहरूलाई पनि आफ्नै डिजिटल प्रोडक्ट बनाउन सक्ने शक्ति दिएको छ। अब एउटा राम्रो आइडिया भएको व्यक्तिले लगानी र ठूलो टोलीको अभावमा आफ्नो सपना रोक्नु पर्दैन; ऊ आफैँ एउटा ‘वन-पर्सन डिपार्टमेन्ट’ बन्न सक्छ।
के यसले रोजगार खोस्ला?
यसको अर्को पक्ष निकै विवादास्पद र डरलाग्दो पनि छ। कतिपय विज्ञहरूले यसलाई “सिन्ट्याक्स राइटर्स” (केवल कोड टाइप गर्नेहरू) को अन्त्य भनेका छन्। तर, टेकपाना र अन्य टेक–पोर्टलहरूमा प्रकाशित विश्लेषणका अनुसार, भाइब कोडिङले सीपको आवश्यकतालाई अन्त्य गरेको होइन, बरु परिवर्तन गरिदिएको छ। अबको समयमा कोड ‘टाइप’ गर्नेभन्दा पनि एआईले बनाएको कोडलाई ‘अडिट’ गर्ने, सुरक्षा जाँच गर्ने र सही दिशा दिने ‘अधिनायक’ (Orchestrator) हरूको माग बढेको छ।
यद्यपि, भाइब कोडिङमा केही गम्भीर जोखिमहरू पनि छन्। एआईले कहिलेकाहीँ निकै आत्मविश्वासका साथ गलत वा ‘बग’ भएका कोडहरू बनाइदिन्छ, जसलाई ‘हलुसिनेसन’ (Hallucination) भनिन्छ। यदि प्रयोगकर्ताले कोडको आधारभूत सिद्धान्त बुझेको छैन भने, उसले पछि गएर ती गल्तीहरू सुधार्न सक्दैन। “एआईले छिटो काम त गर्छ, तर त्यसको गुणस्तर र सुरक्षामा मानिसको कडा निगरानी हुनैपर्छ,” स्थानीय आइटी विज्ञहरू चेतावनी दिन्छन्।
नेपालहाम्रो न्युज डेस्क प्रविधिको यो नयाँ लहरले तपाईँको करियर र व्यापारमा कस्तो प्रभाव पार्ला? भाइब कोडिङ सिक्ने उत्तम तरिकाहरू र नयाँ टुल्सका बारेमा थप जानकारीका लागि हामीसँगै रहनुहोला।
