पाठेघरको मुखको क्यान्सरविरुद्ध देशव्यापी अभियान: आजदेखि किशोरीहरूलाई एचपीभी खोप
स्वास्थ्य डेस्क २५ माघ २०८२, आइतबार (८ फेब्रुअरी २०२६)
नेपाल सरकारले आजदेखि देशभरका किशोरीहरूलाई लक्षित गरी पाठेघरको मुखको क्यान्सरविरुद्धको ‘ह्युमन पापिलोमा भाइरस’ (HPV) खोप अभियान सुरु गरेको छ। स्वास्थ्य सेवा विभाग, बाल स्वास्थ्य तथा खोप शाखाका अनुसार यो अभियान आज माघ २५ देखि फागुन १५ गतेसम्म सञ्चालन हुनेछ।
१. को-को हुन् लक्षित समूह?
यस वर्षको अभियानले मुख्यतया विद्यालयमा अध्ययनरत र विद्यालय बाहिर रहेका किशोरीहरूलाई समेट्नेछ:
- कक्षा ६ का छात्रा: देशभरिका सामुदायिक तथा संस्थागत विद्यालयमा कक्षा ६ मा अध्ययनरत सबै किशोरीहरू।
- विद्यालय बाहिरका किशोरी: १० वर्ष उमेर पुगेका विद्यालय नजाने किशोरीहरू।
- छुटेकाहरूका लागि मौका: गत वर्षको अभियानमा खोप लगाउन छुटेका हाल कक्षा ७ देखि १० सम्म पढ्ने किशोरी र ११ देखि १४ वर्षका विद्यालय बाहिरका किशोरीहरूलाई पनि यसै पटक खोप दिइनेछ।
नोट: हिमाली तथा धेरै हिउँ पर्ने जिल्लाहरूमा भने यो अभियान आगामी चैत महिनामा सञ्चालन हुने स्वास्थ्य सेवा विभागले जनाएको छ।
२. किन आवश्यक छ एचपीभी खोप?
नेपालमा महिलाहरूलाई हुने क्यान्सरमध्ये पाठेघरको मुखको क्यान्सर दोस्रो स्थानमा छ भने क्यान्सरकै कारण हुने मृत्युमा यो पहिलो स्थानमा पर्दछ।
मुख्य तथ्याङ्क:
- नेपालमा दैनिक औसत ६ जना महिलामा यो क्यान्सर देखिन्छ।
- दैनिक औसत ४ जना महिलाको यसै रोगका कारण ज्यान जाने गरेको छ।
- यो क्यान्सर ९० प्रतिशतभन्दा बढी ‘ह्युमन पापिलोमा भाइरस’ (HPV) को सङ्क्रमणबाट हुने गर्दछ।
स्वास्थ्य सेवा विभागको खोप शाखा प्रमुख डा. अभियान गौतमका अनुसार, यौन सम्पर्क हुनुपूर्व नै यो खोप लगाउन सकेमा यसले पाठेघरको मुखको क्यान्सर हुनबाट शतप्रतिशत सुरक्षा प्रदान गर्दछ।
३. खोप कहाँ लगाउने र कति प्रभावकारी?
सरकारले यस पटक करिब ३ लाख ५० हजार किशोरीलाई खोप लगाउने लक्ष्य राखेको छ। खोपका लागि विद्यालयहरूलाई नै मुख्य केन्द्र तोकिएको छ भने विद्यालय नजाने किशोरीहरूले नजिकैको स्वास्थ्य संस्था वा तोकिएको खोप केन्द्रबाट सेवा लिन सक्नेछन्।
सरकारले सन् २०३० सम्ममा पाठेघरको मुखको क्यान्सरलाई जनस्वास्थ्यको समस्याका रूपमा रहन नदिने (Elimination Goal) लक्ष्य लिएको छ। यसका लागि ९०% किशोरीलाई खोप, ७०% महिलालाई स्क्रिनिङ र ९०% बिरामीलाई उपचारको पहुँच पुर्याउने रणनीति अघि सारिएको छ।
नेपालहाम्रो न्युज डेस्क आफ्ना छोरीहरूलाई यो घातक रोगबाट बचाउन समयमै खोप लगाउन हामी सबै अभिभावकहरूलाई आग्रह गर्दछौँ। थप जानकारीका लागि स्थानीय स्वास्थ्य स्वयंसेविका वा स्वास्थ्य चौकीमा सम्पर्क गर्नुहोला।
